,,Byłam kochanką arabskich szejków" - Laila Shukri

Książka od razu przyciąga uwagę. Tytułem, okładką, gdzie dziewczyna z zasłoniętą prawie cała twarzą wparuje się pustym wzrokiem w odbiorcę, oraz, a może przede wszystkim niepokojem, jaki w naszym kraju wzbudza kultura arabska.  Z całą pewnością jest to książka, którą ciężko przegapić na wystawie w księgarni.

A co z treścią? Czy jest równie oszałamiająca jak zapowiada okładka i opis? Przyznam szczerze, że z twórczością tej autorki spotkałam się po raz pierwszy, stąd parę razy podczas czytania czułam się lekko skonfundowana. Powody wyjaśnię jeszcze potem. W każdym razie nie sądzę, żebym zamierzała sięgnąć po inne dzieła Laily Shukri.

Cała fabuła opiera się na historii Polki, która przez idiotyczne zauroczenie i naiwność, trafia do świata sadyzmu, prostytucji i okrucieństwa. Julia(czy też Dżulia, jak jest nazywana przez większość powieści) ma niezbyt ciekawą pracę, szefowa jej nienawidzi, nie dogaduje się z rodzicami, z którymi mimo lat, wciąż mieszka, jej życie jest nudne i męczące. 
Pewnego dnia wybiera się ze znajomymi do klubu, gdzie poznaje tajemniczego Irańczyka i zakochuje się w nim bez pamięci. Cały ich związek mógłby być zaskakujący, wciągający z nutką tajemnicy... no właśnie, mógłby. Gdyby tylko autorka nie korzystała z każdej okazji, żeby przypomnieć, że w przyszłości ukochany Julii sprowadzi na nią nieszczęście i kłopoty. Tak na wypadek, gdyby ktoś nie czytał opisu i nie wiedział, co spotka główną bohaterkę. Mogłoby to być ciekawe i nawet intrygowało za pierwszym czy drugim razem. Za to kiedy było to ciągnięte przez całą książkę, do momentu, w którym nie było już czego przepowiadać, miałam już tego naprawdę dość.

Fabuła jednak płynie dość szybko. Julia trafia do przerażającego świata, który czytelnika niejednokrotnie przyprawia o mdłości, przerażenie i żal, nawet jeżeli nie zawsze brzmi to wiarygodnie. Walka bohaterki z samą sobą oraz piekło, przez które przechodzi, naprawdę wciąga, intryguje i zachęca do czytania kolejnych rozdziałów, aż do poznania finału historii.

Opisy, czy to miejsc, czy zdarzeń, napisane są całkiem dobrze. Są dokładne, ale bez przesady, nie nudzą, za to przedstawiają dobrze akcje i jej otoczenie, co autorce trzeba przyznać. Jeżeli natomiast chodzi o pisanie dialogów, to nie jest to poziom, jaki powinna reprezentować wydawana książka. Właściwie, to nie jest żaden poziom. Większość z nich jest kompletnie niepotrzebna, nie wnosi nic do fabuły, nie urealnia sytuacji, a tylko w męczący sposób wydłuża fabułę. Gdyby pozbyć się wszystkich niepotrzebnych wymian zdań, książka byłaby o ćwierć krótsza.

Podobnie dopiski do dialogów, które chyba dla autorki są jedynym sposobem na zakończenie wypowiedzi bohaterów. Przeczytanie: ,,zapytała/zapytałam koleżanki" po raz dziesiąty w ciągu rozdziału było irytujące, ale na pewno nie aż tak, jak wtrącenia w rodzaju: ,,chciała wiedzieć" zaraz po zadanym pytaniu.

Książkę się czyta dość szybko i przyjemnie(o ile mogę tak powiedzieć, zważając na poruszaną tematykę). Opisy perypetii głównej bohaterki potrafiły przyprawić o dreszcz, a jej życie jako prostytutka w Dubaju, które ze strony na stronę poznawaliśmy coraz lepiej, chociaż koszmarne, na swój sposób intrygowało.

Dzieło Laily Shukri pewnie zasłużyłoby na dużo wyższą ocenę, gdyby nie rozdziały, które pojawiały się nagle w połowie książki i całkowicie zmieniły moje spojrzenie na ten tekst.

Mniej więcej w połowie fabuły, gdzie poznajemy historię Julii(Dżulii) nagle ta podsuwa nam całkowitą zmianę narratora. I to bynajmniej nie chodzi o nagły przeskok na trzecią osobę. W jednej chwili przenosimy się z Dubajskiego burdelu o osobliwej renomie, do pałacu ze służbą. Do tego momentu byłam święcie przekonana, że ,,Byłam kochanką arabskich szejków" jest autobiografią. Dlatego znalezienie się się nagle w zupełnie innym miejscu i przy zupełnie innej bohaterce, było dla mnie niemałym zaskoczeniem. Dopiero po przeczytaniu kilku recenzji dowiedziałam się, że to właśnie ta część jest pisana z punktu widzenia autorki. W gruncie rzeczy nie trudno na to wpaść, ponieważ wszystkie te fragmenty to perfidna krypto reklama, chociaż przeplatana interesującymi artykułami o rozwijającej się w Dubaju prostytucji. Te artykuły to jednak tylko mały fragment i właściwie pretekst, żeby autorka mogła pławić się w swoim samouwielbieniu i poświęceniu, jakie kosztuje ją pisanie. Po kilka razy na rozdział wspomina o innych swoich książkach, o czym możemy w nich przeczytać i jak bardzo nie może żyć bez pisania, co między historiami o gwałtach i prostytucji jest po prostu niesmaczną reklamą.

Linda, czyli druga narratorka i autorka książki, jest nie tylko postacią ogólnie niepotrzebną dla fabuły, ale również niesamowicie sztuczną i zakłamaną. Z jednej strony pisze artykuły o prostytucji małych dzieci, nad którymi praktycznie płacze, dostaje ciągłych migren, cała jest roztrzęsiona i załamana, ale kiedy Julia, poznawszy w drugiej bohaterce Polkę, błaga ją o pomoc, ta nawet nie zwraca na nią uwagi. Dopiero po roku przypomina sobie o tej prośbie i łaskawie zdecyduje się jej pomóc. Kiedy w końcu przejmuje się Julią, napisane jest to w sposób tak sztuczny, że mnie osobiście to tylko zniechęcało do postaci Lindy. Z wielkim przejęciem opowiadała o bólu i upokorzeniu prostytutek, by zaraz to przerwać i z przyjaciółką zachwycać się ciasteczkami i herbatą. Ogólnie momenty z autorką książki, pomijając artykuły o życiu w Dubaju, są wydumane, niepotrzebne, ciągną się w nieskończoność i skupiają się głównie na tym, by jak autorka mogła nam powiedzieć, jak się poświęca, żeby pokazać nam wszystko, przez co przeszła. Jest to postać całkowicie zbyteczna, która oprócz irytowania tylko uświadczyła mnie w przekonaniu, że ta książka nie jest ani autobiografią, ani nawet biografią, a wyssaną z palca historią, być może tak samo, jak wszystkie książki Laily Shukri.

Wielkim bólem jest też język na naprawdę słabym poziomie. Brak zdolności i kunsztu pisarskiego to jedno, nieprzyjemne i niepotrzebne dialogi to drugie, ale dawanie trzech czy czterech znaków interpunkcyjnych naprawdę już było nieznośne. Jeden wykrzyknik i jeden znak zapytania to nie było wystarczająco i autorka potrafiła nas zaskoczyć pytajnikiem i trzema wykrzyknikami. Dodatkowo zdania w stylu: ,,Za dwa dni lotem błyskawicy roznoszą się wiadomości" pojawiały się regularnie w ciągu całej książki.

Samo zakończenie już ostatecznie wyprowadziło mnie z równowagi i sprawiło, że nie miałam pojęcia co mam myśleć o tej książce.

Zakończenie jest... przesadzone i wydumane. Pasowałoby do książki beletrystycznej, ale w tego typu biografii po prostu sprawia, że nie da się w nie uwierzyć. Nie tylko kończy się kolejną reklamą, najbardziej bezczelną, na jaką wpadłam kiedykolwiek w literaturze, ale też całkowicie pomija postać głównej bohaterki, która została zepchnięta na dalszy plan.

Nie wiem, czy bardziej boli mnie styl pisania, czy gloryfikacja autorki, która kompletnie ma gdzieś ludzi, co objawia się w każdym jej zachowaniu, ale nie przeszkadza jej to mówić wszem i wobec, że nie może żyć z myślą, że ktokolwiek dookoła niej cierpi.

Właściwie dopiero po spisaniu wszystkich uwag, zauważyłam że jest ich dużo więcej, niż zalet. Tym bardziej szokujące może by to, co teraz napiszę.

Polecam tę książkę. Nie wszystkim, bo osoby bardziej wymagające, będą wkurzone dialogami, i słabym stylem pisania, ci bardziej wrażliwi mogą być przerażone i zniesmaczone coraz to kolejnymi opisami prostytucji i gwałtów, jednak książkę czyta się szybko i przyjemnie, a pomijając dialogi, fragmenty z Julią są napisane naprawdę interesująco i wciągająco. Jeżeli pominąć momenty z autorką, książka jest nie najgorsza. Nie jest co prawda dobra, ale nadaje się dla osób mniej wymagających, szukających czegoś krótkiego, nieskomplikowanego, ciekawego i z dreszczykiem.

Mimo to, biorąc pod uwagę całokształt, nie mogę dać oceny wyższej niż 3/10

Uwaga, spoiler - jeżeli ktoś nie chce jednak przebrnąć przez całą książkę, a jest zainteresowany jej zakończeniem, to je streszczam.

Tak jak pisałam, Linda po roku przypomina sobie o postaci Julii i za wszelką cenę chce jej pomóc. Jej przyjaciółka znajduje jakiegoś agenta, który obiecuje odnaleźć Polkę. Nie jest to żadna bliska osoba, a o wynagrodzeniu dla niego nic nie słyszymy. Co więcej, gdy odnajduje Julię, wydaje swoje własne pieniądze, żeby się do niej zbliżyć, przekonać ją, że chce jej pomóc, a potem wyrwać z burdelu. Julia ma szansę uciec, ale w ostatniej chwili przypomina sobie o dziewczynce zamkniętej w Dubajskim burdelu i stanowczo oświadcza, że bez niej nigdzie nie jedzie.

Linda, jej przyjaciółka i ich agent decydują się porwać Julię po tym, jak wykupią dziewczynkę z burdelu. Zaczynają się zastanawiać, skąd wezmą kilkanaście tysięcy na wykupienie dziecka, ostatecznie Linda, chociaż jest żoną szejka, nie dysponuje żadnymi pieniędzmi. Nagłe olśnienie każe jej sprawdzić, ile zarobiła na poprzednich książkach, które napisała i okazuje się, że wystarczy, by zapłacić alfonsowi.

Książka kończy się tym, że wykupują dziewczynkę, a Linda, poklepując się po plecach stwierdza, że dzięki swojemu pisaniu, które tak uwielbia i swoim fanom, uratowała biedne dziecko.

I tyle. Po tylu stronach pełnych samozachwytu autorka musiała dać jedno z bardziej chamskich zakończeń, na jakie wpadłam. O głównej bohaterce nie ma potem ani słowa. Możemy się domyślać, że wróciła do Polski, ale jak zareagowała jej rodzina i znajomi? Jak sobie poradziła z traumą? To nie jest istotne, uratowane dziecko to dużo bardziej chwytliwe zakończenie...

Koniec spoilerów.

A szkoda, bo tak jak mówiłam, historia głównej bohaterki jest ciekawa i intrygująca. Gdyby autorka nie próbowała na siłę dodawać siebie samej do książki, myślę, że ocena byłaby znacznie wyższa.